Viet Nam, Deel 2

Na ons vertrek uit Laos hebben we de (voormalige) zogenaamde “DMZ” voor het eerst bezocht. Later, op de terugweg vanuit het noorden, hebben we besloten om een gedeelte van dit gebied nogmaals met een bezoek te vereren… want als de camera de eerste keer door het grote temperatuurverschil verandert in een “vochtvreter” dan moet er langer tijd worden gereserveerd voor het zogenaamde acclimatiseren… geduld, wat was dat ook alweer?

DMZ (spreek uit: die-em-zie) staat voor “Demilitarised Zone” of in plain Hollands: gedemilitariseerde zone… leuk ook voor galgje… om de lengte van dit verhaal te beperken hierna dus gewoon DMZ!





De DMZ werd in 1954 na de Conventie van Genève ingesteld om een bufferzone te creëren tussen het communistische noorden en het kapitalistische zuiden van Viet Nam. De Ben Hai rivier werd als natuurlijke grens gekozen en aan beide zijden vormden 2 stroken land van 5 km breed samen met de rivier de “DMZ”. Aanvankelijk, zoals de naam al weerspiegeld, betrof het een soort niemandsland waar geen militaire activiteiten mochten plaatsvinden… maar niets bleek minder waar. Tijdens de Viet Nam oorlog is op deze plek meer gevochten en bloed vergoten dan elders tijdens de aanwezigheid van de Amerikanen.





De Tunnels van Vinh Moc…
Het dorp Vinh Moc lag tijdens het starten van de bombardementen door Amerika in 1966 dusdanig onder vuur dat het voor de bewoners niet meer mogelijk was om bovengronds te leven. Velen gingen op de vlucht maar sommigen begonnen zich in de rode klei in te graven… Gestimuleerd door Uncle Ho werden deze tunnels uitgebreid en na 18 maanden met de hand graven boden zij onderdak aan zowel de plaatselijke bevolking als de Viet Cong. Het gangenstelsel is bijna 3 kilometer lang en bestaat uit verschillende verdiepingen, waarvan de diepste de algemene schuilkelder is die via een primitieve glijbaan snel te bereiken is. Verder zijn er familiekamers (kleine ruimtes uitgehakt in de wanden van de tunnels), munitie depots, een grote ruimte voor bijeenkomsten en recreatieve doeleinden, 1 wc en er was zelfs een ziekenhuis waar in de kraamkamer 17 baby’s “op de wereld gezet” zijn.





Al die uitgegraven rode klei moest wel goed verborgen worden zodat de Amerikanen dit niet vanuit de lucht zouden opmerken. De Vietnamezen zijn meester in het camoufleren en de Amerikanen op hun beurt in het niet kunnen vinden van tunnels en grotten c.q. plotseling ontstane bergen… Zo kon het gebeuren dat de 12 in- c.q. uitgangen, waarvan er 7 uitkomen op het strand, onopgemerkt bleven… Zelfs de voor de kust liggende US NAVY had geen succes met het bombarderen van deze ingenieuze constructies vanaf hun sophisticated oorlogsbodems. Slechts 1 maal trof een granaat vanaf zee de tunnels…en doorboorde als het ware het dak, de Vietnamezen verwijderden het onding en maakten van de nood een deugd… kijk hier: een gratis ventilatieschacht!






De tunnels maakten tevens deel uit van het zo beroemde (en eerder op onze blog vermelde) Ho Chi Minh Trail, een bevoorradingsroute van het noorden naar het zuiden. Dankzij deze tunnels kon 300 ton militair materieel direct naar het zuiden worden gesmokkeld en via het voor de kust gelegen eilandje Con Co kon er nog een slordige 11.500 ton het zuiden bereiken… Transport ging dus ook een stukje over water (bij nacht), maar het meeste ging te voet, liefst door dichte jungle … en zonder voedselvoorraad…Alles wat niet nodig was, ging niet mee… Natuurlijk moest “Charlie” wel een keertje wat eten… en als de jungle niet genoeg te bieden had, was de lokale bevolking meer dan bereid (soms onder gepaste dwang) een natje en een droogje aan te bieden.






Begraafplaatsen…
Voor de duizenden die sneuvelden zijn tal van militaire begraafplaatsen opgericht. Velen zijn begraven met als grafschrift “onbekende soldaat” en natuurlijk de vermelding “Liet Sy” wat staat voor martelaar. Je kunt dit zien op 1 van de foto’s. Soms worden er door nader onderzoek op de stoffelijke resten nog aanwijzingen gevonden en kan er postuum een naam op het graf worden geplaatst (zie foto). Overigens zijn veel graven leeg en staat er symbolisch een naam op de stenen van de 300.000 soldaten die vermist zijn in actie.





Amerikaanse teams zoeken nog steeds naar hun MIA’s… er zijn namelijk nog steeds meer dan 2.000 van hun militairen zoek (vergelijk meteen even de aantallen…). Jaarlijks besteedt de Amerikaanse overheid miljoenen aan deze zoektochten en opgravingen. Natuurlijk helpt het niet als er foto’s opduiken van Amerikaanse militairen in een gevangenkamp in de jungle… en films zoals “Missing In Action” zijn leuk voor een zak chips met een biertje…dat dan weer wel. Na grondig onderzoek bleken de foto’s completely fake, maar de achtergebleven families willen natuurlijk wel dat de zoektochten doorgaan. Er worden ook opgravingen gedaan op traditionele begraafplaatsen van de lokale bevolking, als er aanwijzingen genoeg zijn uiteraard. Natuurlijk valt dit niet altijd “in goede aarde”, maar het komt ook voor dat de botten na DNA-onderzoek in de V.S. van een vermiste Vietnamese soldaat blijken te zijn en zodoende kan er dan toch weer een identificatie plaatsvinden en een familie worden “gerustgesteld”. Overbodig natuurlijk om te melden dat de Vietnamese autoriteiten al deze activiteiten met open armen ontvangen… en dan met name het geld wat ze hiervoor van de USA ontvangen. En dat terwijl Viet Nam altijd zal blijven ontkennen dat er überhaupt nog soldaten worden vastgehouden…





UXO… Unexploded Ordnance, reeds eerder besproken op deze weblog. Nog steeds te over aanwezig in Viet Nam en dan met name in het voormalig DMZ gebied. Toevallig crosten we achterop de brommers van onze gidsen dwars door de rubberplantages (ook wel: Condom Forest) wat uitnodigde tot een bezoekje aan de daar aanwezige arbeiders. Na een beetje te hebben rondgekeken ontstond er in de verte enige commotie…onze gids Hoa wenkte ons om dichterbij te komen. Op de plek aangekomen stonden de aanwezigen allemaal naar de grond te wijzen. In eerste instantie zagen wij en de camera alleen maar bladeren en gras…totdat…we scherpstelden. Na regenval komt er op vele plaatsen toch weer UXO naar boven, de grond spoelt weg en legt de meest gevaarlijke dingen bloot. Zoals te zien op de foto, een onschuldig balletje waarmee onwetende jeugd maar al te graag speelt. Het betreft hier een “bomblet” of “bombie”, deze zijn afkomstig uit een clusterbom en zijn bedoeld om grondtroepen uit te schakelen. Veel van deze bombies zijn niet afgegaan en liggen nog her en der verspreid… te wachten op onschuldige Vietnamezen. Na onze ontdekking is een afdeling van MAG (Mine Advisory Group) in kennis gesteld om op een later tijdstip het geniepige apparaatje een kopje kleiner te maken. In ieder geval weer een paar ledematen gered!






De DMZ is niet alleen zwaar gebombardeerd met “gewone” bommen, ook werd hier volop napalm en “Agent Orange” gebruikt. Na de oorlog was het hier net een maanlandschap… Waar eerst het dichtbegroeide oerwoud stond was nu kale vlakte… niets maar dan ook niets wilde er lange tijd groeien… De bevolking durfde niet terug te komen om zich hier opnieuw te vestigen… Het heeft heel lang geduurd en het heeft enorm veel moeite gekost, maar inmiddels is de DMZ gelukkig weer bewoond en bijna volledig begroeid. Het land is weer groen en er groeit zowaar weer een bos! Voor mensen die geïnteresseerd zijn in het oude oorlogsmaterieel is er helaas slecht nieuws; waar ooit een aaneensluiting van Amerikaanse legerkampen het zuiden moest beschermen heeft de natuur, geholpen door de Vietnamezen, haar comeback gemaakt. Con Thien firebase, Khe Sanh combat base, The Rockpile artillery base etc. etc. zijn alleen nog te zien op foto’s… Wel is er op deze locaties meestal een soort Memorial ter nagedachtenis aan de gesneuvelden. De meeste bezoekers aan deze specifieke plekken zijn veteranen, Amerikanen en Vietnamezen die elkaar ontmoeten op de strijdvelden van weleer…